USD
EUR
RUB

Վերադարձնենք լույսի եւ ջերմության մեր պատառը Հրանտ Մաթեւոսյանին

 

ԵՐԵՎԱՆ, 14 ՓԵՏՐՎԱՐԻ, Aravot.am: «Հորդուն, ճկուն տարողությամբ նրա արձակն ունի ոչ միայն խիստ առարկայական էություն՝ զերծ ամեն տեսակ իդեալականացումներից, շոշափելի՝ դողի, հողի խորդուբորդ լինելու, մարմնի ջերմության ու ձայնի տեմբր զգալու չափ, այլեւ անսահման մեծ բան՝ մարդու հոգին, նրա աստվածային էությունը: Այդ ոլորտներում ոչինչ չի կարելի հաստատել, իսկ առավել եւս՝ պարտադրել, ու թեեւ հոգեւոր կյանքի մասին Մաթեւոսյանի արձակը հայտարարություններ չի անում, սակայն ուզում ես նրան բնորոշել միայն այսպիսի անսովոր բառերով՝ Աստծո մարդ, Աստծո աշխարհ»…

Յուրի Կարաբչիեւսկի

Ռուս գրող Յուրի Կարաբչիեւսկին Հայաստանը ճանաչել է ոչ միայն Օսիպ Մանդելշտամի եւ Անդրեյ Բիտովի՝ Հայաստանին նվիրված ստեղծագործություններով, այլեւ Հրանտ Մաթեւոսյանի գրականությամբ:

Անցյալ դարի 70-ական թվականներին նա եկել է Հայաստան գործուղման (մասնագիտությամբ էլեկտրոնային սարքերի ինժեներ էր)՝ նաեւ հուսալով ծանոթանալ մեծ գրողի հետ: Այն կայանում է եւ ռուս գրողի համար դառնում առիթ՝ խորհրդածելու մեր երկրի անցյալի, ներկայի մասին եւ ամենակարեւորը՝ բացահայտելու ի՛ր Հայաստանը. «Ինձ համար Հայաստանն առաջին հերթին նա է՝ Հրանտը»:

1978 թվականին Կարաբչիեւսկին գրում է «Կարոտ առ Հայաստան» վիպակը, որը տպագրվում է միայն 1988-ին «Լիտերատուրնայա Արմենիա» ամսագրում: Հայաստանում լույս տեսած վիպակից հետո Կարաբչիեւսկու ստեղծագործությունները սկսում են տպագրվել ռուսաստանյան գրական մամուլում:

«Կարոտ առ Հայաստան» վիպակի առանցքը հանդիպումն է մեծ գրողի հետ: Ըստ Կարաբչիեւսկու՝ Հրանտ Մաթեւոսյանի գրականության մեջ կային բարձր արձակի բոլոր տարրերը՝ ոճը, ռիթմը, պատկերների ճշգրտությունը, կերպարների իսկությունը. «Նրանք այնպիսին էին, ինչպես իրականում»: Եվ կյանքի ճշմարտությունը, որ վարք ու բարքի եւ խոսքերի ճշմարտություն էր, այն սահմանն էր, որին հասել էին ժամանակակից գյուղագրության ներկայացուցիչները, սակայն նրանց գործերում չկար անիմանալին, այն ճանապարհը, որ տանում էր մարդկային հոգու անսահման խորքերը. «Այդ անչափելի խորքն ու բարդությունը, «հողի մարդու» հոգու ելեւէջումների այդ սահուն նրբությունը, նրա հոգեւոր լիարժեքությունը առանց այլեւայլի, թող որ անգամ բնականության կեղծ զիջումներով եւ անդրադարձերի բացակայությամբ, առաջինն արտահայտեց Հրանտ Մաթեւոսյանը»,- գրում է ռուս գրողը: Կարաբչիեւսկուն հաջողվել է կերտել Մաթեւոսյան գրողի կերպարը: Մենք նրան տեսնում ենք այնպիսին, ինչպիսին ճանաչում էինք իրականում: Վիպակն ընթերցելիս մեր առջեւ հառնում է սիրելի գրողը, «նրա պայծառ ներկայությունը» (Հրանտ Մաթեւոսյան, «Տախը», Հովհաննես Թումանյանի մասին):

Կարաբչիեւսկին վիպակում անդրադառնում է մեկ կարեւոր հարցի նույնպես: Նա մտածում է, որ իսկական, մեծ գրողների իրականացրած անհնարինության հանդեպ ընթերցողի ցանկացած տուրք քիչ է. «Քիչ է ցանկացածը, եւ չգովաբանելը, չաջակցելը, եթե դրանք փոքր-ինչ հիմք ունեն, մեղք է: Մեղք է թաքցնելը, լույսի եւ ջերմության թեկուզ մի պատառը չվերադարձնելը…»:

Ռուս գրող Յուրի Կարաբչիեւսկին «Կարոտ առ Հայաստան» վիպակով վերադարձնում է լույսի եւ ջերմության իր պատառը Հրանտ Մաթեւոսյանին: Հերթը մերն է՝ Մեծ Գրողի ժամանակակիցներինս… .

2018 թվականի դեկտեմբերին «Հրանտ Մաթեւոսյան» հիմնադրամը լույս է ընծայել ռուս այլախոհ գրող Յուրի Կարաբչիեւսկու «Կարոտ առ Հայաստան» վիպակը: Գիրքը տպագրվել է մշակույթի նախարարության աջակցությամբ:

ԿԱՐԻՆԵ ՄԵՍՐՈՊՅԱՆ

Լրահոս
Գևորգ Էմին․ Սիամանթոյի մենախոսությունը Նոր գիրք՝ «Պալատի ուրվականը» Ֆրանսիայում հայտնաբերվել է Պոլ Գոգենի՝ մեզ հայտնի ամենավաղ նկարը «Ռոմեո և Ջուլիետ»-ը՝ Ստանիսլավսկու անվան ռուսական թատրոնի բեմում «Արվեստի շաբաթ»-ը մեկնարկեց Արարչագործության շարքի մանրանկարները Նվիրում եւ հոգու պարտք՝ ըստ Սոնա Հովհաննիսյանի Օպերային թատրոնի կոլեկտիվը չի ընդունում Նազենի Ղարիբյանին Իմ հոգում․․․ Վարդան Հակոբյան․ Իսկ Էմերսոնը ձու էր խաշում հրաբուխների վրա Թադևոս Տոնոյան․ Ես քեզ սիրում եմ իմ երկրի վրա ու քո երկնքում Հառիճավանքի Թրբանճյան ընծայարանը հրավիրում է ավագ դպրոցի աշակերտներին որակյալ կրթություն ստանալու Հոգևորական շերտը «վերին դարակում» է Կոնստանտին Օրբելյան. «Թող դատարանը որոշում կայացնի, այլ ոչ թե լինի միանձնյա» «Եթե լեզուն, որով դու գրում ես, վատ գիտես, գրող լինելու մասին խոսելն ավելորդ է» Օպերային թատրոնի կառավարման խորհրդի նախագահ է ընտրվել Նազենի Ղարիբյանը Սոֆիայի Ազգային գրադարանում տեղի ունեցավ Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» պոեմի ռուսերեն թարգմանության շնորհանդեսը Երևանում հանդես կգա «Գրեմմի» մրցանակակիր «Պարկեր» քառյակը Կյանքից հեռացել է ՀՀ վաստակավոր նկարիչ Ռուբեն Ղևոնդյանը Июльансамбль կոչվող թատերախումբը հանդես կգա Երեւանում Մեկնարկում է «Երիտասարդ հայ կոմպոզիտորների կամերային երաժշտության 4-րդ փառատոնը» Զողորմութեան Քո զդուռն բազ մեզ Տէր Վիլյամ Սարոյան. Ամբողջ աշարը և բուն իսկ դրախտը Երվանդ Քոչար. Արևը խաբեց Անթիլիասում հրատարակվել է «Մշակույթը Հայաստանի Առաջին Հանրապետությունում (1918-1920)» գիտաշխատությունը Տիմատին հրապարակել է Հայաստանում նկարահանված տեսահոլովակը Վան Գոգի պատկերով օդապարիկը սավառնել է Մելբուռնի երկնքում Քարոզ. «Մարմնի ճրագը աչքն է» Սրբերի և սրբադասման մասին Հոբելյանական հուշ երեկո՝ նվիրված Մեծն Կոմիտասի ծննդյան 150-ամյակին Աղքատ Ղազարոսի առակը Խաղաղության աղոթք Գուրգեն Մահարի․ Օրոր օրոր Ռազմիկ Դավոյան․ «Ես ամեն օր քեզ հետ զրուցում եմ թաքուն» Խաղաղությունը հնարավոր է դառնում, երբ Աստված մտնում է մեր կյանք «Ոչ ոք երկինք չի մտել՝ անտարբեր և սառնասիրտ կյանք ապրելով» Ողջունում ենք Գրիգոր Լուսավորչի փողոցը Սբ Գրիգոր Լուսավորիչ վերանվանելու վերաբերյալ քաղաքապետարանի կայացրած որոշումը Գիտնականները քվանտային կտավի վրա վերարտադրել են Մոնա Լիզայի միկրոսկոպիկ պատկերը Նոր գիրք` «Հայ-գերմանական ռապսոդիա» Երևանում տեղի կունենա Ռոզի Արմենի «60 տարի բեմում» հոբելյանական համերգը, կհնչի 20 երգ
website by Sargssyan