USD
EUR
RUB

Մատթեոս Զարիֆյան. Բանաստեղծություններ

 

Ալ պետք չունիմ

Ալ պետք չունի՛մ ես երկընքի բաղձալու.
Ինչու որ քու այս աչքերուդ մեջ աղու
Ահա՜, ահա՜
Ինձ կ’երևա
Իմ երազած երկինքներուս կապույտը ծով,
Բյո՛ւր աստղերով...

Ալ պետք չունի՛մ ես հարցընելու հովերուն
Թե ո՜ր ճամբան Է որ կ’երթա դեպի անհուն.
Ահա՜, ահա՛
Ինձ կ’երևա
Անհունասույզ այդ մեծ ճամբան արփավետ
Որ կ’սկսի հոգիեդ...

Ահա արդեն

Ահա արդեն կյանքը նորե՛ն
Ու մեն մի աստղ իմա՜ստ ունի․
Ահա արդեն մարմանդներեն
Կ’անցնի սարսո՛ւռը. անհունին․․․

Նորե՛ն, նորե՛ն, մարմանդներեն՝
Երազն աչքիս՝ կը դեգերիմ.
Հավա՜տք նորեն ինձ կը ծորեն
Սև նոճիներն իսկ մըտերիմ...

Եվ ավերակ, սըրտիս խորեն,
Նորե՛ն, նորե՜ն, ահա կ’երգե
Կյանքի Սըրինգը մեղմորեն.-
Վա՜րդ կը բացվի մեն մի վերքե...

Եվ այս լռին մարմանդներեն
Մինչ կը քալիմ՝ արցունքն աչքիս՝
Դուն չե՜ս գիտեր, քույր, հեռուեն,
Թե քեզ որքա՜ն կ’օրհնե հոգիս...

Ամեն անգամ

Ամեն անգամ որ հովն ըլլա
Այսպես թախծոտ ու մտերիմ,
Կարելի չէ՛ որ չխորհիմ
Այն գիշերին, ժայռին վրա...

Ինչու որ շա՜տ էր թախծագին
Հովն այն գիշեր, ժայռին վրա,
Երբ ես գունատ, ծունկի եկա՝
Որ աղոթե՜մ իր հոգիին...

Անբախտ ծաղիկ

Հոգիս իր մեջ ծաղիկ մ’ուներ,
Ծաղիկ մ’այնպես նուրբ, տրտմալի,
Որ համրորեն, լուո, կը հալի՝
Եթե չիջնեն ոսկի շիթեր...

Ո՛չ մեկ հոգի կրցավ անոր
Տալ այդ հեղուկն աստվածային.
Կույսեր եկան որ լոկ նային
Ու գինովնան այդ բույրեն նոր...

Միայն մե՛կ հատն այդ կույսերեն,
Որ լոկ թախիծ ուներ ու ցավ,
Սրտիս վրա երկար լացավ,
Միայն մե՛կ հատն այդ կույսերեն...

Ոսկի շիթերն իր աչքերուն
Ինչո՞ւ սակայն մոլորեցան
Ու չգտան հոգվույս ճամբան.
Ահ, չէ՜ր ծաղիկն այնքան հեռուն...

Հոգվույս ծաղիկն այդ տրտմալի
Մենության մեջ լուռ կը հալի...

Անբացատրելի սեր

Երկար ժամանակե կունկնդրեի իրեն, աոանց բառ մը հասկնալու ըսածներեն։

Անկարելի բան մը խնդրողի երևույթը ուներ։ Խորունկ անձկության ծալքեր ուներ բերանը։
Բայց չէի կարող նայվածքս հեռացնել իր ճերմակ վիզեն, ուրկե պզտիկ սարսուռներ կ’անցնեին։
Այնքան տգե՜ղ էր ան։
Ու ես կը պաշտեի զինք իր տգեղությանը և տրտմությանը համար։

* * *

Այս իրիկուն նայվածքս ճառագայթի մը անբծությունը ունի, իմ սիրականս.
Հիվանդ լուսնի գիշերները չունին այնքան անդորրություն, որքան հոգիս՝ այս իրիկուն...
Ի՜նչ երգեր կ’իմանամ հեռու, հեռու ծովերե...
Եվ ի՜նչ սերեր կ’երազեմ, գլուխս այս քարին...
Ահ, սիրականս, եթե գայիր այս իրիկուն, հավատա՛, ասադ կ’բլլայի ես...

Աշնան առավոտ

Տակավ մռայլ ույժ մը կուտա հովն իր թափին.
Երկինքըն արդեն մոռցավ ժպտիլ, քանի օր է.
Ատելության շունչ մը հիմա զայն կը վարե,
Հեք տերևներն արտասուքի պես կը թափին...

Հաստ բունի մը գլուխըս հեց, ականջ կուտամ,
Նոր ծայր տվող եղերական այս նվագին՝
Ուր հոգիներ կարծես, հույլ-հույլ լուռ կը կքին
Ցավի մը տակ հանկարծահաս ու դեռ տարտամ...

Վաղը, սակայն, երր փոթորիկն անցնի ծովեն,
Ու գա թոթվել երազն հպարտ մայրիներուն՝
Այս հառաչը պիտի ըլլա բողո՛ք մ’անհուն,
Խուլ ընդվզումը իրերուն անապավեն...

Եվ այն ատե՛ն մանավանդ պետք է որ ես գամ
Այս բունին տակ, իբրև եղբայր մ’այս ծառերուն,
Ու պահանջեմ, ու պաղատի՛մ քիչ մ’ալ գարուն՝
Տակավ շիջող սըրտիս համար արյունաքամ...

Ապրիլի գիշեր

Ավերակույտ ու մեռելնե՜ր ամեն դի...
Ի՜նչ փույթ, ահա վարդերն աղվոր կը բացվին.
Կյանքն է նորե՜ն հեշտին, ի՜նչ փույթ...
Նորեն բոսոր արշալույսներն
Եվ աղջիկներն իրիկնանույշ՝
Կը հեղեղեն
Հոգիներու մեջ կիսափուլ՝
Սեր ու գինի ու ճառագայթ...

Ավերակույտ ու մեռելնե՜ր...
Բայց կ’ըսեն թե՝
Արյունահեղձ դաշտերուն մեջ
Դիակներուն քովն ի վեր՝
Մեծ շուշաններ հանկարծորեն
Կը փթթին...

Կիսաթաղ գանգ մը կնոջ,
Գիշերին մեջ,
Կըզակովն իր անճոռնի՝
Աստղերեն ցող կը խմե...

Ներբանիս տակ ճռընչեց...
Կարծես հոգի՜ մ’ուներ դեռ...
Կյանքին մեջ
Թերևս աղջիկ մ’էր աղու...

Արդյոք որչա՜փ կը սիրեր ան գինովնալ․
Այսպես Ապրիլ գիշերներ՝
Լելակներեն, շրթներեն...
Արդյոք ինչպե՜ս երկյուղած,
Իր կուսական խցիկին մեջը ծունկի՝
Մոմին լույսով կ’աղոթեր...

Ներբանիս տակ ճռընչեց...
Կարծես արցունք մ’ուներ դեռ...

Ի՜նչ փույթ։
Պետք է կոխել ու անցնի՜լ,
Պետք է մոռնա՜լ...
Պետք է խենթի պես խնդա՜լ...
Պետք է թողուլ որ ժամանակն ալևոր
Օր մը գըրե՝
Մատվըներովն իր բորբոս՝
Մահավճիռն երկնաբնակ Դահիճին...

Հիմա, հեռո՜ւն,
Ահա ջրվե՜ժն Ապրիլի ջինջ աստղերուն...

Արհամարհանք

Ցավիս խորերեն, տե՛ս, ճակատագիր,
Անսահման ծիծաղ մ’ունիմ քեզի դեմ,
Գիտցի՛ր որ նորեն քեզ կ’արհամարհեմ,
Չկարծես թե ա՛լ զիս կործանեցիր․․․

Իզո՛ւր կը թափես մոխիր սըրտիս վրա․
Ճառագա՜յթ կա հոն՝ իջած անհունեն․․․
Զոհերն հարվածիդ լոկ ոսկորներս են,
Անոնց պետք չունի՛ միտքըս որ սուրա․․․

Պայծա՜ռ է ճակատս՝ արշալույսի պես.
Հոգիս՝ միշտ աղվոր, միշտ հպարտ, ժըպտուն՝
Դեռ կը սավառնի՜ անհունե անհուն․․․

Իզո՛ւր սըրտիս վրա մոխիր կը թափես․
Աստվածնե՜ր կան հոն՝ իջած երկընքեն.
Ցավիս խորերեն, տե՛ս, անոնք կ’երգե՜ն․․․

 

Լրահոս
Ամփոփվեց մանկագիրների և նկարազարդողների մրցույթը. ներկա էր Նունե Սարգսյանը «Պատգամ» հոբելյանական երեկո՝ նվիրված Սոս Սարգսյանի ծննդյան 90-ամյակին Եղիշե Չարենց. Այրած երգեր Կոմիտասյան հոբելյանական համերգ Հռոմում Համո Սահյան․ Ես կուզեի․․․ Սուրբ Հակոբ Մծբնեցի հայրապետ. հոգեշահ քարոզիչը «Ավետիսը» աշխարհահռչակ դաշնակահարին հրավիրել է Երեւան Հովհննես Երանյան․ Գորտը, կամ սցենար նկարահանված ֆիլմի համար Վիլյամ Սարոյան. Այդ օրը Հայաստան են ժամանում միջազգային կինոարտադրության ոլորտում փորձառու և անվանի կինոգործիչներ 44 000 տարվա պատմություն. Ինդոնեզիայում հայտնաբերվել են մարդկանց կողմից արված հնագույն որմնանկարները Երևանի պետական կամերային երգչախումբը վեցերորդ համերգով ամփոփեց Կոմիտասին նվիրված ելույթները Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը ողջունել է ԱՄՆ Սենատի բանաձևը Հայոց Ցեղասպանության վերաբերյալ Ամանորի տոներին մի շարք թատրոններ ու թանգարաններ կաշխատեն «Պետք է գնա­հա­տել, սի­րել մեր կող­քին ապ­րող կոմ­պո­զի­տո­րին» «Ինչ ցան­կա­նում եք, որ մար­դիկ ձեզ ա­նեն, նույնն էլ դուք ա­րեք նրանց» Աղոթքը «դատ է դատաստանից առաջ» Չաքմաքչյանի «Քայլող մարդը» հնարավոր է տեղադրվի Հյուսիսային պողոտայի՝ Աբովյան փողոցին հարող տարածքում Թումանյանը՝ հայերեն և վրացերեն. Թբիլիսիում լույս է տեսել միանգամից երեք գիրք Մաքսիմ Վենգերով. Հայաստանը գալը նշանակալի և հաճելի իրադարձություն է Հովհաննես Թումանյան. Երկինք ու երկիր Սամվել Սևադա․ Ահա և վերջի սկիզբը․․․ Յուսուպ Ռազիկովի «Սուսերով պար» ֆիլմի հայաստանյան մեծ պրեմիերան՝ վաղը Օրհնեցե՛ք Տիրոջ անունը Տիրոջ տանը գտնվողներ «Հայաստանի Հանրապետություն» օրաթերթ. Ո՞րն էր Չարենցի ու Բակունցի միջեւ տարաձայնության պատճառը Ջութակահար Դիանա Ադամյանը՝ «Համագործակցության դեբյուտներ» միջպետական մրցանակի դափնեկիր Հովհաննես Երանյան. Երեք ամիս հետո Պոլսոյ Պատրիարք դառնալու աւելի մեծ հնարաւորութիւն ունի Սահակ Սրբազան Մաշալեանը Պարույր Սևակ․ Լույսի աղբյուրը Երանելի Մայր սուրբ Թուրքիոյ Հայոց 85-րդ Պատրիարքի ընտրութեան առաջին քայլը. մամլոյ հաղորդագրութիւն Հայտնի են «Ոսկե գլոբուսի» անվանակարգորդները «Լավագույն օտարերկրյա ֆիլմ» կատեգորիայում Հաջորդ տարի Արցախում կանցկացվի «Թատերական Արցախ» փառատոն. Հակոբ Ղազանչյան Օծվել է Ներքին Գետաշեն գյուղի Ս.Գրիգոր Լուսավորիչ եկեղեցին «Իմ հայկական անունը Միքայել է». Երևանում ծնված Էրմիտաժի տնօրենը ռուսական հեռուստատեսությանը ներկայացրել է Երևանը Հռոմում ներկայացվել է «Կորսված Հայաստան. ճամփորդություն մի ժողովրդի հիշողության մեջ» գիրքը Հայ ընթերցողին է ներկայացվել Շառլ Ազնավուրի «Մեղմ շշուկով» գիրքը «Հայրենիքի և ընտանիքի գաղափարները Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի հրատարակություններում» գիտաժողով Մայր Աթոռում Չարենցն ու Կոմիտասը Կարսում բացվել է «Անի. Քարե պոեզիա» խորագրով ցուցահանդեսը, Կարո Փայլանը կոչ է արել «անպայման այցելել»
website by Sargssyan