USD
EUR
RUB

100 տա­րի անց հրա­տա­րակ­վում է Կո­մի­տա­սի պատ­րաս­տած ժո­ղո­վա­ծուն

 

ԵՐԵՎԱՆ, 10 ՍԵՊՏԵՄԲԵՐԻ, Irates.am: Կո­մի­տա­սի 150-ա­մյա­կը նշա­նա­վոր­վում է ա­մե­նա­տար­բեր մի­ջո­ցա­ռում­նե­րով:

Կո­մի­տասն այն ան­հա­տա­կա­նու­թյուն­նե­րից է, ով­քեր թա­փան­ցե­ցին մարդ­կա­յին հո­գու խոր­քը, տե­սան նրա տա­ռա­պան­քը, սե­րը, հույ­սը, ա­նուր­ջը… Կո­մի­տա­սը ա­ռեղծ­ված է: Ա­մեն ան­գամ Կո­մի­տա­սի կյանքն ու ստեղ­ծա­գոր­ծա­կան ու­ղին ու­սում­նա­սի­րե­լիս բա­ցա­հայ­տում ես նրան նո­րո­վի:

Ե­ղի­շե Չա­րեն­ցի ան­վան գրա­կա­նու­թյան և ար­վես­տի թան­գա­րա­նի ե­րաժշ­տա­կան ֆոն­դի վա­րիչ, ե­րաժշ­տա­գետ ՄԱ­ՐԻ­ՆԵ ՄՈՒ­ՇԵ­ՂՅԱ­ՆԻ հետ զրույ­ցում հե­տաքր­քիր փաս­տեր բա­ցա­հայ­տե­ցինք: Նա պատ­մեց մի նա­խա­ձեռ­նու­թյան մա­սին:

1903-1905 թթ. Կո­մի­տա­սը Մա­նուկ Ա­բե­ղյա­նի հետ հրա­տա­րա­կում է ժա­ղովր­դա­կան եր­գե­րի եր­կու ժո­ղո­վա­ծու` «Հա­զար ու մի խաղ» վեր­նագ­րով: Ա­մեն ժո­ղո­վա­ծուն նե­րա­ռում էր 50 երգ: Իր գրա­ռած մի քա­նի հա­զար եր­գե­րից Կո­մի­տասն ընտ­րել էր 100 բա­ցա­ռիկ նմուշ` հա­յու­թյա­նը և աշ­խար­հին ներ­կա­յաց­նե­լու հա­մար։ Կո­մի­տա­սը նպա­տակ ու­ներ, բա­ցի բա­նաս­տեղ­ծա­կան տեքս­տից, դպ­րո­ցա­կան­նե­րի հա­մար հրա­տա­րա­կել նաև «Հա­զար ու մի խա­ղի» եր­գե­րի նո­տագ­րու­թյու­նը: Ա­մեն պրակը պի­տի ընդ­գր­կեր 10 երգ: Հե­տաքր­քիր է, որ ժո­ղո­վա­ծուի հրա­տա­րակ­ման ծախ­սե­րը պի­տի հո­գար ֆրան­սիա­ցի ե­րա­ժիշտ, ե­րաժշ­տա­գետ, արևե­լա­գետ Պիեռ Օբ­րին: «Հայ քնար» ժո­ղո­վա­ծուի ա­ռա­ջին պրա­կը Կո­մի­տա­սը պատ­րաս­տում է, երկ­րոր­դի վրա էր աշ­խա­տում, բայց հո­նո­րա­րի հար­ցում Պիեռ Օբ­րիի հետ հա­մա­ձայ­նու­թյու­նը չի կա­զա­նում: Այդ մա­սին գրել է Ար­շակ Չո­պա­նյա­նը «Հայ գեղ­ջուկ եր­գը» հրա­տա­րա­կու­թյան ա­ռա­ջա­բա­նում, նշե­լով, որ Կո­մի­տա­սը Պիեռ Օբ­րիից պա­հան­ջել է հա­սույ­թի 50 տո­կո­սը, Օբ­րին չի հա­մա­ձայ­նել` պահ­պա­նե­լով 70 տո­կո­սը, և ժո­ղո­վա­ծուն չի տպագր­վել:

Մա­րի­նե Մու­շե­ղյանն ըն­դգ­ծեց, որ Կո­մի­տա­սի պատ­րաս­տած ա­ռա­ջին ժո­ղո­վա­ծուի մա­կե­տը կա և 100 տա­րի անց վեր­ջա­պես հրա­տա­րակ­վե­լու է: Կար­ծում ենք, որ դա հիա­նա­լի նվեր կլի­նի թե՛ դպ­րո­ցա­կան­նե­րին, թե՛ ե­րաժշ­տա­սեր­նե­րին: Ժո­ղո­վա­ծուն լույս է ըն­ծա­յե­լու «Կո­մի­տաս» հրա­տա­րակ­չու­թյու­նը:

«Ինչ­պես հարկն է արժևոր­վու՞մ է Կո­մի­տա­սի ծնն­դյան 150-ա­մյա­կը» հար­ցին ի պա­տաս­խան մեր զրու­ցա­կիցն ա­սաց, որ Կո­մի­տա­սին դեռ նոր պետք է սկ­սեն ներ­կա­յաց­նել, մի­ջո­ցա­ռում­նե­րը նոր են սկս­վում. «Կո­մի­տա­սի թան­գա­րան-ինս­տի­տու­տը պատ­րաստ­վում է նոր ցու­ցադ­րու­թյան` «Կո­մի­տա­սի ա­շա­կերտ­նե­րը» պայ­մա­նա­կան վեր­նագ­րով: Մենք նրանց բա­վա­րար քա­նա­կու­թյամբ նյու­թեր ենք տրա­մադ­րել տար­բեր ար­խիվ­նե­րից: Գի­տեմ, որ Ստե­փա­նա­կեր­տում գի­տա­ժո­ղով է կազ­մա­կերպ­վե­լու սեպ­տեմ­բե­րի վեր­ջին: Գի­տա­ժո­ղով էր կազ­մա­կերպ­վում նաև Գեր­մա­նիա­յում, կա­յա­ցել է, թե ոչ, ան­կեղծ ա­սած, չգի­տեմ: Ընդ­հա­նուր պատ­կերն այն­պի­սին է, որ բա­վա­կան հիմ­նա­վո­րա­պես պատ­րաստ­վում են սեպ­տեմ­բե­րի վեր­ջին- հոկ­տեմ­բե­րի սկզ­բին նշե­լու Կո­մի­տաս վար­դա­պե­տի ծնն­դյան 150-ա­մյա­կը»:

Ան­ժե­լա ՎԱՐ­ԴԱ­ՆՅԱՆ

Լրահոս
Ջիվան Ավետիսյանի «Դրախտի դարպասը» գեղարվեստական ֆիլմը մեծ էկրաններին է Վաշինգտոնում կայացել է Կոմիտասին նվիրված համերգ Աղոթք․ Երեկոյի ժամի Շահադիտությունը խոչընդոտում է Աստծու հետ հաղորդակցվելուն Մայր Աթոռի հրատարակած գրքերը ցուցադրվեցին Ֆրանկֆուրտի գրքի միջազգային տոնավաճառում Կանցկացվի «Դոլչե վիտա նոն ստոպ» համերգային ծրագիրը Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունեց Վրաստանի վարչապետին Կամերային նվագախումբը և Գինեսի ռեկորդակիր Նիկոլայ Մադոյանը հանդես կգան համերգով Ավետիք Իսահակյան․ Հայրենի հողը Համո Սահյան․ Եվ ի՞նչ է տվել․․․ Էստրադային և ջազային արվեստի պետական քոլեջի ուսանողները համերգներով կշնորհավորեն Երևանի տոնը Եղիշե Չարենց․ Եվ երբ դադարեց... Ռազմիկ Դավոյան. Իմ ձայնը անմարմին, անգլուխ... Պատկերասրահից 32 վայրկյանում գողացել են Դալիի կտավը Բիբլիական Արարատն իր ամբողջ հմայքով ներկայացվեց լեռանը նվիրված ցուցահանդեսում Նարեկացիագիտության ասպարեզում առաջատար մասնագետները կմասնակցեն «Նարեկացիական ընթերցումներին» Ս. Անանիա առաքյալի հիշատակության ուխտի օրհնաբեր օրը Ս. Գայանե վանքում կատարվեց հոգեհանգստյան կարգ Սուրբ Էջմիածնի բարերար Ջոն Քյուրքչյանի համար All Stars Project երաժշտական խումբը Հայաստանում կկատարի հայտնի դասական գործեր Վրեժ Սարուխանյան․ «Քո՛քդ կտրի, Էյո՛ւբ...» Հենրիկ Էդոյան․ Մի կողմ դիր զրահներդ Հայաստանում կանցկացվեն Եգիպտոսի մշակույթի օրեր Երևանի Զորավոր Սուրբ Աստվածածին եկեղեցի կբերվի Սուրբ Անանիա առաքյալի մասնատուփ-աջը Նոր մեգանախագիծ. աշխարհի տարբեր ծայրերից Երևան կժամանեն մեր օրերի լեգենդար կոմպոզիտորները Սուրբ Անանիա առաքյալ «Առավոտ լուսո ձայնը» համերգ Թուրքիայում՝ նվիրված Կոմիտասի 150-ամյակին Մահացել է ֆրանսահայ գեղանկարիչ Ռիշար Ժերանյանը Սիամանթո․ Սուրբ Մեսրոպ՝ Սուրբին աղօթքը Հրաչյա Թամրազյան. Քեզ վաղվա օրն է դրսում սպասում... ՀՀ նախագահի տիկին. «Ես երկու Արմեն Սարգսյան ունեմ» Չեխիայում սուգ է հայտարարվել երգիչ Կարել Գոտի՝ «չեխական սոխակ»-ի մահվան կապակցությամբ Մեզ հետ անարդարացիորեն վարվողը լավություն է անում մեզ «Ջիվան, քո նվագը աղոթք է». դուդուկի վարպետը նշում է ծննդյան 91-ամյակը Հայաստանն առանձին տաղավարով կմասնակցի Ֆրանկֆուրտի գրքի միջազգային ցուցահանդեսին «Շահանե. պոետի գաղտնիքը» մոնոներկայացման պրեմիերան՝ Պարոնյանի թատրոնում Թումանյանը տիրապետում էր երեխաների լեզվին. մեկնարկեց գրողին նվիրված գիտաժողովը Վահան Տերյան. Հեռավոր, անել լեռնագագաթներ Կո­մի­տա­սի մար­դը Շուշիում տեղի կունենա Մարկ Գրիգորյանի «Իմ Ղարաբաղը» ակնարկի քննարկումը «Կյան­քում խղճմ­տան­քես զատ ես ճա­նա­չե­ցի եր­կու այլ դա­տա­վոր­նե­րի ևս՝ Աստ­վա՛ծ և ժո­ղո­վու՛րդ»
website by Sargssyan