USD
EUR
RUB

Արման Բալմանուկյանի 3 րոպեանոց համարը ցնցում է ամերիկացիներին, իսկ հայերն առայժմ «անդրդվելի» են

 

ԵՐԵՎԱՆ, 5 ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ, Aravot.am: Երեւանում 17-րդ անգամ հոկտեմբերի 1-8-ը անցկացվող Եվրոպական փառատոների 24 լավագույնների ցանկում ընդգրկված երեւանյան «Հայֆեստ» միջազգային թատերական փառատոնի (նախագահ՝ Արթուր Ղուկասյան) հայեցակարգը ի սկզբանե գերժամանակակից շունչ ունի՝ արտասահմանյան եւ հայաստանյան բոլոր բեմադրությունները «ներկայանում են» ժամանակակից ռեժիսուրայով: Մասնագետներն ու հանդիսատեսը դրանք ընդունում են բուռն ծափահարություններով, բացականչություններով: Սակայն մեկ բայց կա. «Առավոտի» դիտարկմամբ՝ հիշյալ փառատոնից հետո մեզանում իրականացված հիմնականում մեր երիտասարդ բեմադրիչների՝ ժամանակակից ռեժիսուրայով արված աշխատանքներն արժանանում են մեծ մասամբ արվեստաբանների կամ թատերագետների անտարբերությանը, կամ էլ հանդիսականի իրարամերժ կարծիքին:

Մինչ «Հայֆեստի» մեկնարկը՝ Կ. Ստանիսլավսկու անվան ռուսական պետական դրամատիկական թատրոնում պրեմիերա էր. Արման Բալմանուկյանը ներկայացրեց իր լիբրետոյով, ժամանակակից խորեոգրաֆիայով բեմադրած հերթական աշխատանքը՝ «Gallery mood» ներկայացումը, Վիվալդիի, Մաքս Ռիխտերի, Էզիո Բոսսոյի երաժշտական երկերի համադրմամբ: Խորեոգրաֆը մինիմալիստական լուծումներով էր իրականացրել բեմադրությունը: Բեմում ցուցասրահ պատկերող կտավներին, արձաններին մարմնավորում էին բալետի արտիստները (մասնակցում էին Ազգային օպերային թատրոնի արտիստներն ու Պարարվեստի քոլեջի սաները): Մենապարով (իբրեւ այցելու) հանդես եկավ օպերային թատրոնի մենապարող Ռազմիկ Մարուքյանը:

Տպավորիչ էին «շարժվող» կտավները, արձանները… Համոզված ենք՝ կարիք չկա հատուկ ներկայացնել միջազգային մրցույթների դափնեկիր, արդեն հանդիսատեսի համակրանքին արժանացած բալետի երիտասարդ արտիստ Ռազմիկ Մարուքյանի արվեստը: Մեզ հետ զրույցում խորեոգրաֆն ասաց, որ իր լիբրետոյով արված բոլոր ներկայացումները իրական պատմություններ են. «Ձգտում եմ հանդիսատեսին փոխանցել սեփական զգացողություններս, որոնք ապրել եմ, բայց պարզապես չեմ կարողացել խոսքով ներկայացնել: Այս ներկայացման լիբրետոյի գաղափարը վաղուց էր առաջացել: Հաճախ եմ այցելում պատկերասրահներ, բայց, իմ դեպքում, հնարավոր է ժամերով չկանգնեմ հանրահայտ գեղանկարչի հայտնի մի կտավի առջեւ, այլ բոլորովին հակառակը՝ ոչ հայտնի գործը դիտեմ բառացիորեն ժամերով»: Մեր զրուցակիցը հավելեց նաեւ, որ լինում են դեպքեր, երբ ոգեշնչված արվեստի մի գործով, ինքը հեղինակում է իր լիբրետոն: Մանրամասնելով էլ ասաց, որ այս պահին մի նախագծի վրա է աշխատում, որն անվանել է «Բարեւ, մահ»: Ռեպլիկին, թե՝ սեփական հիասթափությունների արդյունք է դա, Արմանը պատասխանեց. «Ոչ, դա 2000-ականների սկզբներին հոլիվուդյան ռեժիսոր Լարս ֆոն Թրիերի «Դոգվիլ» ֆիլմն է, որը ժամանակին մեծ աղմուկ բարձրացրեց հենց թեկուզ այն պատճառով, որ գրեթե չկան տեսարաններ. տների, սենյակների սահմանները պայմանականորեն նշված են միայն տաղավարների հատակին…»:

Առաջին անգամ չէ, որ անդրադառնում ենք Արման Բալմանուկյանի արվեստին, եթե չենք սխալվում, արվեստագետի առաջին աշխատանքն այսօր արդեն Արեւմուտքում ճանաչված կոմպոզիտոր Ալեքսանդր Իրադյանի երաժշտությամբ, իր լիբրետոյով եւ ժամանակակից խորեոգրաֆիայով իրականացրած «Ինքնասպանի գրառումները» աշխատանքն էր: Հիշարժան է մեկ բեմադրություն եւս. Գյումրիում հայորդաց տան երեխաների եւ բալետի արտիստ Ռազմիկ Մարուքյանի մասնակցությամբ արվեստագետն իրականացրեց «Հայրենիքս» բեմադրությունը՝ դարձյալ Իրադյանի երաժշտությամբ:

Մենք մտաբերեցինք Բալմանուկյանի աշխատանքներից մեկը եւս՝ «Գիշերվա մարդը»: Ինչպես նախկինները, այս աշխատանքն էլ առանձնանում էր յուրօրինակությամբ: Լիբրետոյի եւ բեմադրության հեղինակը՝ ինքը՝ Արմանը, այդ ներկայացման առիթով ասել էր. «Այս աշխատանքը նվիրում եմ այն մարդկանց, որոնք գիտեն՝ ինչ է գիշերը…»: Հետո էլ «բացատրելով» լիբրետոն, ասել էր. «Գիշերները մենք գտնում ենք մեր դեմքերը իսկական…»:

Հարցրինք՝ չի՞ պատրաստվում որեւէ նախագիծ իրականացնել Ազգային օպերային թատրոնում: Մեր զրուցակիցն առանց մանրամասնելու ասաց. «Թատրոնին հարիր նախագիծ ունեմ Գերշվինի երաժշտությամբ»: Դիտարկմանն էլ՝ չի՞ նեղվում, որ մասնագետները բուռն չեն արձագանքում իր խորեոգրաֆիային, Բալմանուկյանի պատասխանը լռությունն էր:

Գուցե ընթերցողի մոտ հարց առաջանա, թե ինչու է Բալմանուկյանի աշխատանքներում մշտապես ներկա թեկուզեւ բարձրակարգ արտիստ Ռազմիկ Մարուքյանը: Պատասխանը մենք գիտենք՝ Ռազմիկը, եթե չենք սխալվում, շուրջ երեք տարի առաջ Մոսկվայում կայացած Յուրի Գրիգորովիչի անվան միջազգային մրցույթում Բալմանուկյանի կոմիտասյան «Ամեն հայ սուրբը» ստեղծագործության հիման վրա արված ժամանակակից ռեժիսուրայով ընդամենը երեք րոպեանոց համարով ցնցել էր ժյուրիի անդամներին եւ նույն Ռազմիկը, դարձյալ Արմանի բեմադրությամբ, կոմիտասյան «Ծիրանի ծառ»-ով հուզել էր Միսիսիպի նահանգի Գեքսըն քաղաքում ավանդաբար անցկացվող մրցույթի ժյուրիին:

Սամվել ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

Լրահոս
Ուիլյամ Սարոյան․ Նռնենիները Աղավնի Գրիգորյան. Ճամփորդը Հրանտ Մաթևոսյանի և Աղասի Այվազյանի աստղերը զարդարեցին Ազնավուրի հրապարակը Կենսաբաններն առաջարկում են «կյանքի» համաշխարհային ատլաս ստեղծել «Երաժշտություն հանուն ապագայի» հիմնադրամի կրթաթոշակներ` տասը տաղանդավոր երեխաների Հայ եկեղեցու Եվրոպայի թեմերի առաջնորդները դատապարտել են Ադրբեջանի սադրիչ գործողությունները Հնագետները Մարտակերտում պեղել են սալարկղային դամբարանը Եկեղեցիների համաշխարհային խորհուրդը կոչով դիմել է Էրդողանին Եղիշե Չարենց․ Հեռացումի խոսքեր Վահան Տերյան․ Կույր լինելու ցանկություն ԿԳՍՄ նախարարը ունակ չէ կրթական օբյեկտիվ չափորոշիչներ ստեղծել. Տեր Տիգրան քահանա Բադիրյան «Այս որոշումը կբարդացնի քրիստոնյաների և մուսուլմանների կյանքը». Գարո Փայլանը՝ Սուրբ Սոֆիայի տաճարը մզկիթի վերափոխելու մասին Լեհ դրամատուրգ Սլավոմիր Մրոժեկի պիեսներից մեկը կբեմադրվի Ռուսական թատրոնում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն ափսոսանք է հայտնել Սուրբ Սոֆիայի տաճարի կարգավիճակի վերաբերյալ Թուրքիայի որոշման կապակցությամբ Փորձագետները գնահատել են պանդեմիայի հասցրած վնասը թանգարաններին «Ըստ ձեր հավատի թող լինի ձեզ» (Մատթ․ 9։29) Գրադարանների վիրտուալ անցուդարձը «Հայ Եկեղեցու պատմություն» դասաժամի ոդիսականը. Սերովբե եպիսկոպոս Շառլ Ազնավուրի հրապարակում բացվելու է Աղասի Այվազյանի անվանական աստղը Փարիզի Ռոդենի թանգարանը կվաճառի քանդակագործի աշխատանքների պատճենները Նոր Խարբերդի դպրոցը պատրաստ է շահագործման Պարույր Սևակ. Լինել, թե չլինել Միսաք Մեծարենց. Առտվան արևի մեջ Օձա­վարս Գոր­գոն մե­դու­զան իր թու­նա­ծա­վալ վար­սե­րը տա­րա­ծել է ամ­բողջ աշ­խար­հում, Պան­դո­րան բա­ցել է կեղ­ծի­քի կոր­ծա­նա­րար սն­դու­կ Մեծ Բրիտանիայում Հռոմի 180-րդ Պապի 700-ամյա կնիքն է հայտնաբերվել Սալոնիկում Աթաթուրքի տունը պետք է դառնա հույների ցեղասպանության թանգարան․ Greek City Times «Կր­թու­թ­յան ո­լոր­տի պա­տաս­խա­նա­տու­նե­րը եր­բեք չեն թաքց­րել ի­րենց կեղծ պա­ցի­ֆիս­տա­կան գա­ղա­փա­րա­խո­սու­թ­յու­նը» Իմպրեսիոնիզմի խռովկանը՝ Կլոդ Մոնե Մի՛ ստիր, Հայ Եկեղեցու պատմությունը չունի՛ «ծածուկ» էջեր Հայաստանին հաշտության օրակարգ է պետք․ Բագրատ եպիսկոպոս Գալստանյան (տեսանյութ) Պետությունը չի կարող արշավ սկսել իր իսկ Ազգային Եկեղեցու դեմ, պետք չէ լինել աստվածամարտ. Հայր Ասողիկ աբեղա Կարապետյան Օպերային թատրոնն առցանց կմատուցի Ռոսինիի «Ճանապարհորդություն դեպի Ռեյմս» երկի համերգային կատարումը Էդգար Շա­հին. ֆրան­սա­հայ­կա­կան օ­ֆոր­տի հրա­ցա­նա­կի­րը Աստվածածնի օգնության մասին Եկե­ղե­ցին գո­յութ­յուն ու­նի 2000 տա­րի և գո­նե ա­ռա­ջի­կա 2000 տար­վա հա­մար պետք է ա­պա­հո­վի ե­կող սե­րունդ­նե­րի հոգևոր կա­րիք­նե­րը ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն կոչ է արել Թուրքիային Սուրբ Սոֆիայի տաճարը չվերածել մզկիթի Միքայել սրբազանը՝ ԿԳՄՍ նախարարին. «Դուք մի ամիս չեք կարող կուսակրոն մնալ, մենք ողջ կյանքներս ենք կուսակրոն» Տերևաթափ իմ թխկի, օ, իմ թխկի ձյունածածկ... Գուրգեն Մահարի. Դաշտերում սեզ ու ծաղիկ Պարույր Սևակ․ Քմծիծաղ
website by Sargssyan