USD
EUR
RUB

Քրիստոնյաներին սպանել են մուսուլմանները, հայերը դարձել են ցեղասպանության զոհերի մարմնացումը

 

ԵՐԵՎԱՆ, 16 ՆՈՅԵՄԲԵՐԻ, Irates.am: Ներկայացուցիչների պալատի 296 բանաձևի, որ ճանաչում է հայերի ցեղասպանությունը, ոգեշնչող պահերից մեկը՝ բանաձևը չի բացառում և թուրք օսմանների ցեղասպանության քաղաքականությունից տուժած այլ ժողովուրդների: Բանաձևի առաջին նախադասությամբ արդեն ընդունվում է «ցեղասպանությունը հայերի, հույների, ասորիների, խալդերի, արամեացիների, մարոնիտների ու այլ քրիստոնյաների նկատմամբ»: «Այլ քրիստոնյաները» պատմության այդ ողբերգական էջի ընկալման բանալին են: Քրիստոնեությունը այդ շատ տարբեր ժողովուրդների համար ընդհանուրն էր: Հետևաբար՝ հենց հավատն է, այլ ոչ թե ազգային-էթնիկ պատկանելությունը և այլ վիրավորանքներ, որ դարձել են որոշակի գործոն, որի հիմքով թուրքերը վճռեցին՝ ում դեմ զտում անել, ում՝ ոչ: Ցեղասպանությունը շատ հաճախ զուգորդվում է հայերի հետ, որովհետև նրանք բոլորից շատ են զոհվել: Նրանք դարձել են ցեղասպանության զոհերի մարմնացումը: Համընդհանուր ընդունված տվյալներով՝ թուրքերը սպանել են մեկուկես միլիոն հայերի, 750 000 հույների ու 300 000 ասորիների: Ցանկի մյուս ժողովուրդները (ասորիներ՝ նշանակում է խալդեր, սիրիացի քրիստոնյաներ և արամեացիներ) ցեղասպանության ժամանակ 600000-ից դարձել են 300 000: Այլ խոսքով՝ տոկոսային հարաբերությամբ սպանվել են քրիստոնյաները՝ ներառյալ հայերը: Ջոզեֆ Յակուբը իր «Սրի տարի. Ասորի քրիստոնյաների ցեղասպանոությունը» գրքում ընդգծում է. 1)ասորիներին պարբերաբար ու զանգվածային ոչնչացրել են, 2) նրանց, համապատասխանաբար հայերի ու հույների, ցեղասպանության գլխավոր պատճառը քրիստոնեությունն էր: Լիոնի Կաթոլիկ համալսարանի պրոֆեսորը բազմաթիվ փաստաթղթեր ու հուսալի վկաների տեղեկություններ է բերում, պետական օրգանների ու կազմակերպությունների աջակցության, որտեղ թվարկված են գազանությունների անհամար փաստեր: Այդ թվում՝ զանգվածային սպանությունները, բռնաբարությունները, մահվան երթերը, աչքերը հանելը, հարյուրավոր եկեղեցիների սրբապղծությունն ու ավերումը: Նշելով, որ ասորիներին «ոչնչացրել են օսմանյան իշխանության արյունարբու խելագարության պատճառով, որի հիմքում արգահատելի ազգայնականությունն էր», Յակուբը հաստատում է որ «էթնիկ զտումների քաղաքականությունը հրահրվում էր պանիսլամիզմով ու կրոնական ֆանատիզմով: Քրիստոնյաները համարվում էին անհավատ (գյավուր)»: 1914-ի նոյեմբերի 29-ի ջիհադի պաշտոնական հրամանագիրը՝ կազմակերպված քաղաքական նպատակներով, դարձավ «քրիստոնյաների հողերի գրավման ու միավորման ծրագրի մաս՝ նրանց ոչնչացմամբ»: Որոշ կարևոր փաստաթղթեր, այդ թվում 1920-ի, հաստատում են, որ օսմանները «ունեցել են Թուրքիայի քրիստոնյաների ոչնչացման ծրագիր»: Օսմանների իշխանության տակ եղած մուսուլման փոքրամասնությունների դերը լրացուցիչ վկայում է, որ կրոնը եղել է բաժանարար գիծ: Այդ ժամանակ բեմ է բարձրացել քչերին հայտնի ժողովուրդ, որ վերջին ժամանակներս դարձել է թերթերի հոդվածների հերոս իբրև «ազատության համար պայքարի խաբված մարտիկ»՝ քրդերը:

Թուրքերի ու քրդերի միջև միշտ է եղել թշնամություն, բայց երբ ծագել է քրիստոնյաների հարցը, այդ հավերժ կռվարար մուսուլմանները առժամանակ մի կողմ են դրել իրենց տարաձայնությունները: «Քրդստանում հայտարարվել է սրբազան պատերազմ (ջիհադ), և քուրդ ցեղախմբերը եռանդով արձագանքել են կոչին, գործելով թուրք իշխանությունների ծրագրով ու հաստատուն ղեկավարությամբ,- գրում է Յակուբը: -Քրդերը դարձել են զանգվածային սպանությունների մասնակից, զբաղվել են կողոպուտով գաղափարական պատճառներով (որովհետև քրիստոնյաները անհավատ էին)»: Յակուբը թվարկում է բազմաթիվ «գազանություններ ու հանցագործություններ, որ թուրքերն ու քրդերը գործել են բոլոր քաղաքներում ու գյուղերում՝ առանց բացառության»: Մի դեպքում, որ սկզբնաղբյուրներն են վկայել, թուրքերը, քրդերը և այլ սունիներ ընտրել են «18 ամենագեղեցիկ աղջիկների, քշել են տեղի եկեղեցին, մերկացրել ու հերթով բռնաբարել Սուրբ գրքի վրա»: Ականատեսներից մեկը հիշում է, որ անգամ երեխաների դեմ չարագործություններն «այնքան հրեշավոր» էին, որ երակներում մարդու արյում էր սառչում:

20-րդ դարասկզբին քրիստոնյաների ցեղասպանությանը նախորդել են բազմաթիվ նախադեպեր: 1843-1847-ին քրդերը ասորիների ու հայերի զանգվածային սպանդ են իրականացրել Վանա լճի շրջակայքում: 10 000 տղամարդ է սպանվել, իսկ կանանց ու երեխաներին «հազարներով բռնաբարել են, խեղանդամել ու բռնի իսլամացրել»: Դրանով պատմությունը չի ավարտվում: Քրիստոնյաները ցեղասպանության են ենթարկվում և մեր ժամանակներում: Ասորիները, որ հայտնվել են ԻՊ-ի իշխանության տակ, «Օսմանյան կայսրության զոհերի երեխաներն են»՝ գրում է Յակուբը: Այսօր քրիստոնյա ասորիներին շարունակում են հալածել և ՆԱՏՕ-ի անդամ Թուրքիան, և ազատության համար պայքարող քրդերը: Ցեղասպանության զոհեր են եղել ոչ միայն հայերը, այլև այլ ժողովուրդներ: Ցեղասպանության պատասխանատվությունը կրում են ոչ միայն թուրքերը, այդ ոճրագործությունը իրականացրել են մուսուլմանները, իսկ նրանց զոհերը եղել են քրիստոնյաները: Այդ բաժանում կա և շարունակվում է աշխարհում նաև մեր օրերում:
Ռեյմոնդ Իբրահիմ, American Thinker (ԱՄՆ)

Հ.Գ. Գուցե Լիոնի համալսարանի պրոֆեսորն իր գիրքը ուղարկեր Թրամփին ու Էրդողանին, որ Մերիլենդի ամերիկյան կրոնական կենտրոնում ցինիկաբար անցյալում հայերի կյանքի ձևը համեմատել է քոչվորների հետ, Հայաստանը անվանել «երիտասարդ պետություն»: «Հայաստանը երեկվա պետություն է: Նախկինում նրանք ապրում էին որպես փախստականներ և թափառում էին տարբեր վայրերում: Թուրքիայի տարածքում ևս նրանք հաճախ փոխում էին բնակության վայրերը: Այնուհետև որոշում է կայացվել հարկադիր տեղափոխման մասին»,- ասել է Էրդողանը: Սովորաբար թուրքերը դարեր շարունակ յուրացրել են հայերի ու Օսմանյան կայսրությունում ապրող այլ քրիստոնյաների մշակույթը, գույքը, հարստությունը, ու իրենց են վերագրել այն ամենը, ինչ հայերը ստեղծել են իրենց հայրենիքում: Էրդողանը իր ազգի պատմության մեջ նոր խոսք է ասել՝ նա թուրքերի կենսակերպը վերագրել է հայերին: Քոչվորները թուրքերն էին, որ եկան ու հաստատվեցին հայկական պատմական հողերում ու հիմա հայտարարում են, որ հայերն են եղել քոչվոր: Երբ հայերը ունեին պետականություն ու պետական կրոն, թուրքերն ու մահմեդականությունը դեռ հազարամյակներ հետո պիտի սաղմնավորվեին: Իսկ ամերիկացիները ականջները կախ լսել են:

Անահիտ ԱԴԱՄՅԱՆ

Լրահոս
Նորայր Գրիգորյան. Բաց դուռդ Պարույր Սևակ․ Անխորագիր Գիտնականները պատրաստվում են ստեղծել Վենետիկի «թվային ավատար» Ինձ ոչինչ չտվեցիք (Մատթ. 25:31-46) Վենետիկի կինոփառատոնի մրցանակակիր ռեժիսոր Լավ Դիասը կղեկավարի «Ոսկե ծիրանի» ժյուրին Ս. Էջմիածնի Մատենադարանն իր ընթերցողների շրջանում անցկացնում է հարցում Գիտնականները Վեներայի վրա կենդանի օրգանիզմներին բնորոշ նյութ են հայտնաբերել Բարկություն Հայ դաշնակահարները ճանաչվել են միջազգային մրցույթի հաղթող Հոգին չի գերեզմանվում. այն կենդանարար է Կովկասի բուրժուազիայի ճարտարապետը. հայերեն թարգմանությամբ լույս է տեսել «Արամյանց» գիրքը Երբեմնի «հպարտ» քաղաքացիների մերօրյա պատկերը. Հասմիկ Պապյան Հրաչյա Հովհաննիսյան. Ձեռքն այգեպանի կոշտ պիտի լինի... Աշոտ Ավդալյան. Եվ ծվատված ամբողջություն կա քարացած ձեր սրտի մեջ... Եսասիրություն Ճշմարտությունը ԱՄՆ հեռուստաքննադատների ասոցիացիան հայտնել է տարվա լավագույն սերիալը (լուսանկարներ) Ճարտարապետության թանգարանը մեծ նվեր է ստացել. լուսանկարներ Աբելյանցիները հանդես են եկել «Խնձորի այգին» ստեղծագործության մոտիվներով ներկայացմամբ «Հրանտ Դինքի» անվան միջազգային մրցանակն այս տարի շնորհվել է իրավապաշտպան Օսման Քավալային Ջիովաննի Բոկաչչոյի հանրահայտ ստեղծագործությունը կներկայացվի Մայր թատրոնի բացօթյա հարթակում Մհեր Աբեղյանի թանգարանում կբացվի Եղիշե Թադևոսյանի անվանական ցուցասրահը Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի կողմից կսահմանվի իրավաբանների օրհնության օր (նկարներ) «Սիրո մեր ծառուղին» ․․․Ռոմանտիկները․․․ Ալեքսանդր Ծատուրյան. Սիրելի ես, նվիրական, դու իմ քաղցըր հայրենիք․․․ Հիվանդ էի, և ինձ խնամեցիք (Մատթ. 25:36). մաս 2-րդ Եֆրեմովի մասնակցությամբ սերիալը կվերանկարահանվի Հանդիպում ՔԴԿ տարածաշրջանային պատասխանատուների հետ (նկարներ) Սաղմոս ՃԽԷ Միայնություն Ուջանում մեկնարկեց «Ծիրանի ծառ» վավերագրական ֆիլմերի 6-րդ միջազգային փառատոնը Փաշինյանին խստիվ արգելվում է «Գո՛րծն է ան­մահ, լա՛վ ի­մա­ցեք» Կինոն` բեմի վրա. Հայաստանի ազգային կինոկենտրոնը ֆիլմերի բացօթյա ցուցադրությունների շարք է սկսում Արամ Շահբազյանի «Չնչիկ» ֆիլմն ընդգրկվել է Բուսանի միջազգային կինոփառատոնի մրցութային ծրագրում Եղիշե Չարենց. Երևան Մայր Հանրապետությունում սեպտեմբերի 15-ից դպրոցականները կրկին կարող են այցելել մշակութային օջախներ «Ֆիրդուսի այլընտրանքային մրցույթում» ընդունվել է 28 հայտ՝ աշխարհի 15 երկրներից
website by Sargssyan